Φιλοσοφία: Το Δίκαιο - Ομαδοσυνεργατική Διδασκαλία

 

Στο μάθημα της Φιλοσοφίας (ενότητα «Δίκαιο») οι μαθητές/τριες δούλεψαν συνεργατικά σε 5 ομάδες πάνω σε σενάριο με τίτλο «Σχολικός Προϋπολογισμός Στήριξης». Αρχικά συμπλήρωσαν τη στήλη «Ωφέλεια» για τις προτεινόμενες δράσεις, στις οποίες θα μπορούσαν να δοθούν τα κονδύλια 10 μονάδων που είχε εξασφαλίσει το σχολείο, και στη συνέχεια, αφού κάθε ομάδα έλαβε τυχαία ένα διαφορετικό κριτήριο δικαιοσύνης (ισότητα/ανάγκη/αξιοκρατία–συμβολή/ωφελιμισμός/δικαιώματα), κατέληξε σε πακέτο δράσεων εντός του ορίου των 10 μονάδων και τεκμηρίωσε την επιλογή της με δύο επιχειρήματα ευθυγραμμισμένα με το κριτήριο. Ακολούθησαν σύντομες παρουσιάσεις στην ολομέλεια, με καταγραφή των βασικών σημείων από την εκπαιδευτικό στον πίνακα, ανάρτηση των φύλλων εργασίας των παιδιών ακριβώς κάτω από τις σημειώσεις της εκπαιδευτικού στον πίνακα (gallery walk) και αξιολόγηση/ψηφοφορία με «αστεράκι» στην ομάδα της οποίας η επιχειρηματολογία ανταποκρινόταν πιο ικανοποιητικά στο αντίστοιχο κριτήριο.

Διδακτικοί Στόχοι Σεναρίου

·       Οι μαθητές/τριες να κατανοήσουν ότι το «δίκαιο» μπορεί να ορίζεται με διαφορετικά κριτήρια (ισότητα/ανάγκη/αξιοκρατία-συμβολή/ωφελιμισμός/δικαιώματα).

·       Να εφαρμόσουν ένα συγκεκριμένο κριτήριο δικαιοσύνης σε ένα ρεαλιστικό δίλημμα κατανομής πόρων (σχολικός προϋπολογισμός 10 μονάδων).

·       Να αναπτύξουν επιχειρηματολογία και να τεκμηριώσουν επιλογές με 2 λόγους που συνδέονται καθαρά με το κριτήριο της ομάδας.

·       Να συνεργαστούν σε ομάδες (συζήτηση, συναπόφαση, κατανομή ιδεών) και να παρουσιάσουν συνοπτικά το αποτέλεσμα στην ολομέλεια.

·       Να αξιολογήσουν/συγκρίνουν επιχειρήματα άλλων ομάδων με βάση τη συνέπεια προς το κριτήριο (και όχι με βάση προσωπικές προτιμήσεις).

Διδακτικές Τεχνικές

·       Ομαδοσυνεργατική μάθηση: (5 ομάδες, κοινή συμπλήρωση φύλλου εργασίας, λήψη απόφασης).

·       Μάθηση μέσω προβλήματος: ρεαλιστικό πρόβλημα «κατανομή περιορισμένων πόρων» με συγκεκριμένο πλαίσιο (10 μονάδες).

·       Παιχνιδοποίηση με “κανόνα”: τυχαία ανάθεση κριτηρίου δικαιοσύνης σε κάθε ομάδα και υποχρέωση η απόφαση/αιτιολόγηση να ευθυγραμμίζεται με αυτό.

·       Παρουσιάσεις ομάδων στην ολομέλεια: (προφορική ανακοίνωση επιλογών και επιχειρημάτων).

·       Καθοδηγούμενη συζήτηση με καταγραφή στον πίνακα: (σημειώσεις της εκπαιδευτικού κατά τις παρουσιάσεις).

·       Gallery walk: ανάρτηση φύλλων στον πίνακα και περιήγηση της τάξης για μελέτη εργασιών.

·       Ομότιμη αξιολόγηση / Ψηφοφορία με κριτήριο: «αστεράκι» στην εργασία που τεκμηριώνει καλύτερα το κριτήριο δικαιοσύνης.

Φύλλο Εργασίας

ΣΧΟΛΙΚΟΣ ΠΡΟΫΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΣΤΗΡΙΞΗΣ

Διαλέξτε δράσεις χωρίς να ξεπεράσετε τις 10 μονάδες. Συμπληρώστε την απόφαση της ομάδας σας.

Κριτήριο: ___________________________________________________________

Επιλέγουμε: ___________________________________________________________

Σύνολο κόστους: ______ /10

Γιατί είναι δίκαιο (2 λόγοι):

1) ___________________________________________________________

2) ___________________________________________________________

Ποιο είναι το “τίμημα” της επιλογής σας; ________________________

 

Κριτήρια Δικαιοσύνης

ΚΡΙΤΗΡΙΟ 1: ΙΣΟΤΗΤΑ

Δίκαιο είναι να πάρουν όλοι το ίδιο ή να ωφεληθούν όλοι όσο γίνεται ισότιμα.

ΚΡΙΤΗΡΙΟ 2: ΑΝΑΓΚΗ

Δίκαιο είναι να βοηθήσουμε πρώτα όσους έχουν μεγαλύτερη ανάγκη, ακόμα κι αν ωφεληθούν λιγότεροι συνολικά.

ΚΡΙΤΗΡΙΟ 3: ΑΞΙΟΚΡΑΤΙΑ / ΣΥΜΒΟΛΗ

Δίκαιο είναι να στηρίξουμε όσους προσπάθησαν/συνεισφέρουν, γιατί έτσι ενισχύεται η ευθύνη και το κίνητρο.

ΚΡΙΤΗΡΙΟ 4: ΩΦΕΛΙΜΙΣΜΟΣ

Δίκαιο είναι αυτό που φέρνει το μεγαλύτερο συνολικό καλό (να ωφεληθούν οι περισσότεροι ή να μεγιστοποιηθεί το αποτέλεσμα).

ΚΡΙΤΗΡΙΟ 5: ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ / ΚΟΚΚΙΝΕΣ ΓΡΑΜΜΕΣ

Υπάρχουν πράγματα που δεν επιτρέπεται να κάνουμε, ακόμα κι αν “συμφέρουν” (σεβασμός/αξιοπρέπεια/μη αποκλεισμός).